Tjärrännan

De tar, een belangrijk product voor de dorpen rond Hökensås

Vanaf de 16e eeuw was Tjära een van de grootste exportproducten van Zweden. De meeste kwamen uit de oostelijke helft (Finland), maar er werden ook grote hoeveelheden geproduceerd in de pijnboomgebieden in Zweden.

Naarmate de scheepsbouw in Europa in de 17e en 18e eeuw groeide, werden duizenden vaten teer vanuit de havens van Zweden vervoerd. Rond de eeuwwisseling van 1800, werd de piek bereikt met ongeveer 183.000 vaten teer en de bijproductbeck per jaar.

Het produceren van teer in een goot vond plaats volgens hetzelfde principe als in een teermolen met het verschil dat de vorm van de mijl rond was terwijl de goot lang was en zich in een helling bevond. De goot werd opgegraven en de bodems werden getrapt om het zo glad mogelijk te maken. Toen werd de nieuw gebouwde teer goot gevuld met strak verpakte kleinkop pijnboom. Het was voornamelijk hout uit dennenbaden gebruikt. Toen de bomen werden gevouwen, de spalk veeg uiteindelijk rotten en toen de stompen werden gebroken, de begeerde hars-rijke kern breedte die was gestapeld in kleinere stukken voordat het werd gestapeld in de goot. Het hout was bedekt met een dikke laag granris en aan de andere kant een laag grond en turf. De goot werd aangestoken aan de top en toen het vuurtoren nam, werd dit deel ook verzegeld. Maar er bleef een gat over en hier werd het mondstuk geplaatst op een blisterband die werd gebruikt om de verbranding net genoeg zuurstof te geven en zo het branden te controleren. Toen de goot brandde en zonk van boven naar beneden, werd de blauwe plekbel ook naar beneden verplaatst. In het onderste deel van de goot, werd de lopende teer verzameld in een vat, zoals een dunne die werd omringd door stenen die het op zijn plaats hield. Van de goot naar de loop leidde een afvoerpijp. Toen de goot werd afgebroken nadat de teer was verloren, waren er ook grote hoeveelheden houtskool over. De teerbrandstof koolstof werd gezocht en gaf een hogere prijs dan bijvoorbeeld milkol. De teergoten werden meerdere malen gebruikt en kregen uiteindelijk de karakteristieke schoen van teer aan de onderkant. Hoe ouder en beter gebruikt de teertrein werd, hoe beter de terugkeer. Oude teergoten konden zelfs vrij snel na het begin van de verbranding teer produceren. Afhankelijk van hoe groot de teer goot was, kon een brandwond ongeveer 3-6 dagen duren.

Teerverbranding was een werkgelegenheid die boerenhuishoudens een goed inkomen kon geven naast de landbouw. In Brandstorp Hier kunnen archeologische onderzoeken van teergoten en teerdalen antwoorden of documenten geven over de teerproductie in de dorpen rond Hökensås. Misschien was het verbranden van teer een lokale specialiteit in de omgeving. Verder onderzoek kan aantonen of de teer werd gebruikt in de steden en boot gebouwen rond de stad. Het water of als het werd geëxporteerd naar scheepswerven in Nederland of Engeland.

De tar gutter hier is nummer L1972:5250 in Forn aanvraag. Het is ongeveer 10 meter lang en iets meer dan een halve meter diep. Aan de rand van de teer komt een stijve teer voor. In het noordelijke deel bevindt zich een stenen collectie.